Centrum Zdrowia Psychicznego działające w Podhalańskim Szpitalu Specjalistycznym im. Jana Pawła II w Nowym Targu poszerza swoją ofertę pomocy dla osób doświadczających kryzysu psychicznego z powiatów nowotarskiego i tatrzańskiego. Rozszerzenie działalności realizowane jest w ramach osobnego projektu finansowanego z funduszy europejskich w ramach programu „Fundusze Europejskie dla Małopolski 2021-2027”, który wprowadza nowe formy wsparcia – od grup terapeutycznych i konsultacji specjalistycznych po usługi asystenckie i zajęcia artystyczne. O szczegółach przedsięwzięcia oraz planach budowy siedziby Centrum mówi Agata Ligocka, kierownik projektów utworzenia Środowiskowego Centrum Zdrowia Psychicznego oraz budowy jego infrastruktury.

Rozszerzenie działalności dzięki projektowi unijnemu

Centrum Zdrowia Psychicznego funkcjonuje na Podhalu już od kilku lat. Nowe działania, o których mowa w projekcie, nie oznaczają powstania nowej instytucji, lecz znaczące rozszerzenie już istniejącego systemu pomocy.

Jak podkreśla Agata Ligocka, rozszerzenie oferty realizowane jest w ramach odrębnego projektu finansowanego z funduszy europejskich, który pozwolił uruchomić dodatkowe formy wsparcia.

„Samo Centrum Zdrowia Psychicznego już działa od wielu, wielu lat. Ten projekt, który nazywa się utworzeniem Środowiskowego Centrum Zdrowia Psychicznego, to nic innego jak rozszerzenie działalności centrum” – wyjaśnia.

Centrum działa obecnie w Nowym Targu, Rabce-Zdroju i Zakopanem w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia. Nowy projekt pozwolił wprowadzić dodatkowe działania.

„To nie jest dokładnie tak, że powstaje coś zupełnie nowego. To jest rozszerzenie działalności już istniejącego centrum o usługi, na które widzieliśmy potrzebę, ale których nie byliśmy w stanie pozyskać w inny sposób niż właśnie pisząc projekt unijny” – mówi Ligocka.

Wsparcie dla osób doświadczających kryzysów psychicznych oraz ich otoczenia z dwóch powiatów

Z projektu mogą korzystać osoby doświadczające kryzysów psychicznych oraz ich otoczenie z powiatów nowotarskiego i tatrzańskiego.

„Osoby doświadczające kryzysu psychicznego, którzy zamieszkują nasz obszar – powiat nowotarski albo tatrzański – bądź pracują czy uczą się tutaj, mogą zapisać się do projektu i w ramach niego dostać różne formy dodatkowego wsparcia” – podkreśla kierownik projektu.

Nabór do programu trwa od początku 2026 roku i ma charakter ciągły, tzn. można zapisać się cały czas.

„Mamy dedykowane osoby w naszym CZP, które odbierają telefon od poniedziałku do piątku od godziny 8 do 18. W każdym momencie można zadzwonić na numer projektowy i umówić się na spotkanie, żeby zapisać się do projektu” – wyjaśnia.

Jak się zapisać?

Aby wziąć udział w projekcie, należy zgłosić się do Punktu Rekrutacji Centrum Zdrowia Psychicznego (od poniedziałku do piątku od godziny 8 do 18):

• Nowy Targ (Centrum Zdrowia Psychicznego – Podhalański Szpital Specjalistyczny, ul. Szpitalna 14)
• Zakopane (Centrum Zdrowia Psychicznego – Teren Powiatowego Szpitala im. Dra Tytusa Chałubińskiego, ul. Kamieniec 10)
• Rabka-Zdrój (Centrum Zdrowia Psychicznego – ul. Profesora Rudnika 3b)

lub skontaktować się telefonicznie:

• • 502 222 895 – Punkt Rekrutacji w Nowym Targu (od pn-pt w godzinach 8-18)
  • 502 222 895 – Punkt Rekrutacji w Zakopanem (od pn-pt w godzinach 8-18)
  • 502 222 903 – Punkt Rekrutacji w Rabce-Zdroju (od pn-pt w godzinach 8-18)

Grupy wsparcia dla różnych potrzeb

Jednym z filarów projektu są specjalistyczne grupy wsparcia.

„Pierwszą taką formą wsparcia, na którą mamy teraz najwięcej chętnych, są grupy wsparcia. Mamy bardzo dużo grup o różnej tematyce i widzę, że jest na nie bardzo duże zapotrzebowanie” – mówi Agata Ligocka.

Wśród nich znalazły się m.in. grupy dla osób z tzw. podwójną diagnozą, czyli jednoczesnym zaburzeniem psychicznym i uzależnieniem od substancji psychoaktywnych.

„Podwójna diagnoza to sytuacja, w której posiada się diagnozę zaburzenia psychicznego, jednocześnie z współistniejącym uzależnieniem od jakichś środków psychoaktywnych” – tłumaczy.

W ofercie są także grupy dla ofiar przemocy, osób z depresją i zaburzeniami lękowymi, uczestników terapii w nurcie otwartego dialogu oraz dla bliskich osób chorujących psychicznie.

„Są grupy dla pełnoletnich wychowanków pieczy zastępczej, dla dorosłych dzieci alkoholików oraz dla pacjentów psychoonkologicznych i ich rodzin” – wylicza Ligocka.

Pomoc w codziennym funkcjonowaniu

Projekt przewiduje także usługi opiekuńcze i asystenckie dla osób, które z powodu choroby psychicznej mają trudności w codziennym funkcjonowaniu.

„Znajdują się w naszym powiecie osoby, które chorują i przez to nie są w stanie funkcjonować samodzielnie i poradzić sobie z codziennymi czynnościami” – podkreśla kierownik projektu.

Wsparcie obejmuje m.in. pomoc w załatwianiu spraw urzędowych, robieniu zakupów czy przygotowaniu posiłków.

„Te usługi mają na celu pomóc im w codziennym funkcjonowaniu – czy chodzi o ugotowanie obiadu, pójście na zakupy czy załatwienie spraw w urzędzie. To będzie pomoc świadczona w ich miejscu zamieszkania” – wyjaśnia.

Konsultacje specjalistyczne i pomoc w kryzysie

W ramach projektu mieszkańcy regionu będą mogli korzystać także z szerokiego wachlarza konsultacji indywidualnych. Wśród specjalistów znajdą się m.in. pracownicy socjalni, terapeuci uzależnień, seksuolog, doradcy zawodowi, doradcy w zakresie zakładania działalności gospodarczej czy doradcy rolni. W sytuacjach nagłych dostępna będzie również interwencja kryzysowa.

„Interwent kryzysowy to już nie jest taka konsultacja, na którą się umawiamy. To pomoc w momencie, kiedy ktoś znajduje się w kryzysie i może po prostu pojawić się w naszym Centrum Zdrowia Psychicznego, a my zapewnimy mu wsparcie od razu, od ręki” – podkreśla Ligocka.

Arteterapia i trening umiejętności społecznych

Nowością są także zajęcia artystyczne wspomagające proces terapeutyczny.

„Będziemy organizowali zajęcia takie jak rękodzieło, malowanie, rysowanie, śpiew – wszelkie formy artystyczne, które wspierają proces terapii” – mówi.

Zajęcia będą odbywać się nie tylko w Nowym Targu, ale także w innych miejscowościach regionu – w domach kultury i ośrodkach pomocy społecznej. Uzupełnieniem będą treningi umiejętności społecznych skierowane przede wszystkim do młodych dorosłych.

„Celujemy z tym treningiem między innymi w absolwentów szkół średnich, osoby wchodzące w dorosłość, które potrzebują dodatkowego wsparcia w odnalezieniu się w tej nowej rzeczywistości” – wyjaśnia Ligocka.

Odpowiedź na rosnące problemy psychiczne

Rozwój Centrum Zdrowia Psychicznego jest odpowiedzią na rosnące problemy psychiczne w społeczeństwie.

„Temat zdrowia psychicznego wciąż jest trochę owiany niesławą, choć widzę, że umysły ludzi coraz bardziej się na to otwierają” – mówi kierownik projektu.

Jak dodaje, skala problemu stale rośnie.

„Depresja staje się coraz bardziej powszechnym problemem. Niektórzy nazywają ją już chorobą całego społeczeństwa” – podkreśla.

Budynek dla Centrum Zdrowia Psychicznego

Równolegle do projektu rozszerzającego ofertę wsparcia trwa przygotowanie inwestycji infrastrukturalnej – budowy nowej siedziby Centrum Zdrowia Psychicznego.

„Mamy nadzieję, że do końca 2027 roku powstanie cały dwupoziomowy budynek dla CZP” – zapowiada Agata Ligocka.

Nowy obiekt powstanie specjalnie z myślą o działalności centrum.

„To będzie cały jeden osobny duży budynek dedykowany dla Centrum Zdrowia Psychicznego – bardzo przestrzenny i z dużo większą liczbą gabinetów niż mamy teraz” – mówi.

Koszt budowy nowej siedziby wraz z modernizacją poradni i centrum w Zakopanem szacowany jest na ponad 17 milionów złotych.

„Cały koszt razem z remontem poradni i centrum w Zakopanem przewidzieliśmy na nieco ponad 17 348 817,50 złotych, z czego znaczną większość, bo aż 16 457 206,12 złotych, stanowi dofinansowanie z Unii Europejskiej w ramach Funduszy Europejskich dla Małopolski 2021-2027” – informuje Ligocka.

Jak podkreśla, rozwój infrastruktury jest konieczny, ponieważ liczba pacjentów systematycznie rośnie.

„Im dłużej Centrum Zdrowia Psychicznego działa, tym większe widzimy zapotrzebowanie i tym więcej pojawia się pacjentów. Potrzebujemy więcej miejsca i więcej personelu, żeby każdy mógł szybko otrzymać pomoc” – dodaje.

Wizualizacja inwestycji 

Profilaktyka zamiast hospitalizacji

Celem rozwoju Centrum Zdrowia Psychicznego jest przede wszystkim wczesna pomoc i profilaktyka.

„Centrum Zdrowia Psychicznego z całą tą działalnością projektową ma bardziej na celu profilaktykę i zapobieganie niż leczenie naprawdę ciężkich schorzeń” – podsumowuje Agata Ligocka.

Placówka ma wspierać przede wszystkim osoby w kryzysie psychicznym, zanim ich stan będzie wymagał hospitalizacji.

„Chodzi o osoby, które może niekoniecznie są już w stanie wymagającym hospitalizacji, ale są w poważnym kryzysie i już potrzebują konkretnego wsparcia – na przykład przy silnej depresji, stanach lękowych, epizodach psychotycznych. Właśnie dla takich osób tworzymy te formy pomocy” – podkreśla.